Γιώργος Αλεξάκης

Η εξέλιξη της πανδημίας με την εντεινόμενη επέλαση του λεγόμενου “πέμπτου κύματος” δημιουργεί εύλογες ανησυχίες για την πορεία ανάκαμψης της οικονομίας. Τα πιθανά “φρένα” στην ανάπτυξη και το “βαρόμετρο” της Black Friday

«Κλίμα φόβου» αρχίζει και πάλι να διαμορφώνεται στην οικονομία λόγω της πορείας των τιμών και βέβαια της πανδημίας. Μπορεί τα «μαντάτα» από την πορεία της ανάπτυξης να είναι ιδιαίτερα θετικά και να προδικάζουν μια σημαντική αύξηση του ΑΕΠ, (που όμως δε θα είναι αρκετή φέτος, ώστε να καλυφθεί όλο το χαμένο έδαφος της πανδημίας), ωστόσο οι εξελίξεις στο μέτωπο της πανδημίας βάζουν αστερίσκους.

Το Χρηματιστήριο

Ενδεικτικό το τι συνέβη χτες στο Χρηματιστήριο της Αθήνας, όπου πάρα τις ιδιαίτερα θετικές ανακοινώσεις εταιρικών αποτελεσμάτων σημαντικών επιχειρήσεων της χώρας καταγράφηκε σημαντική πτώση «απότοκο» της ψυχολογίας που επικρατεί. Έτσι, χτες ο Γενικός Δείκτης μετά από 23 συνεδριάσεις κατέγραψε πτώση 1,81% κλείνοντας στις 894,94 μονάδες, σπάζοντας το όριο των 900 μονάδων, με μόλις 25 μετοχές να καταγράφουν άνοδο, έναντι 100 που υποχώρησαν.

Υπενθυμίζεται ότι μόλις τη Δευτέρα το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή είχε τονίσει ότι η υλοποίηση των προβλεπόμενων δημοσιονομικών μεγεθών εμπεριέχει σημαντικές αβεβαιότητες, που προέρχονται από την ανησυχητική εξέλιξη της πανδημίας (με τη χώρα μας να παραμένει στις χειρότερες ευρωπαϊκές θέσεις όσον αναφορά τις υγειονομικές επιπτώσεις και την πορεία των εμβολιασμών), τις ενδεχόμενες μόνιμες απώλειες της ύφεσης που προκάλεσε η πανδημία, τον βαθμό ικανότητας των φορολογούμενων να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους και, τέλος, την πιθανότητα μεταστροφής της νομισματικής πολιτικής εξαιτίας των πληθωριστικών πιέσεων.

Ο τουρισμός

Παράλληλα, η πορεία της πανδημίας βάζει προσκόμματα στην «ολική επαναφορά» της τόσο σημαντικής για την οικονομία τουριστικής βιομηχανίας στην κανονικότητα. Πλέον, παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι λόγω του «παγώματος» της αγοράς λόγω των πανδημικών δεδομένων, τόσο εδώ, όσο και στις χώρες προέλευσης, φαίνεται πιο πιθανός ο στόχος των 10,5 δισ. ευρώ (ήτοι στο 55% των εσόδων της χρονιάς – ρεκόρ του 2019), για φέτος, καθώς ήδη το τελευταίο δίμηνο υπάρχουν ακυρώσεις και έτσι η εικόνα πιθανότατα θα είναι σημαντικά χειρότερη συγκριτικά με το τελευταίο δίμηνο του ‘19. Και βέβαια μένει να φανεί τι θα γίνει με τον εσωτερικό τουρισμό, που στηρίζει πολλές περιοχές και επιχειρήσεις τις γιορτές. Μπορεί, ειδικά σε χειμερινούς προορισμούς να υπάρχει κύμα κρατήσεων, ωστόσο δε λείπει και η ανησυχία για το τι μέλλει γενέσθαι λόγω πανδημίας. Βέβαια στα ξενοδοχεία πόλης, τα λεγόμενα συνεχούς λειτουργίας, τα δεδομένα είναι πιο «γκρίζα» λόγω του περιορισμού της αγοράς των συνεδρίων, αλλά και βέβαια του υψηλού κόστους λειτουργίας λόγω των ενεργειακών τιμών.

Κρίσιμος δείκτης, πάντως, αναμένεται να είναι η πορεία των τζίρων την Παρασκευή, τη λεγόμενη Black Friday, οπότε και καταγράφεται ο μεγαλύτερος τζίρος στο λιανεμπόριο.

Εκτίναξη τιμών

Στο μεταξύ οι τιμές του ρεύματος τραβούν την ανηφόρα. Στα 281,03 ευρώ/MWh διαμορφώθηκε, χτες, η Τιμή Εκκαθάρισης Αγοράς (ΤΕΑ) της Αγοράς Επόμενης Ημέρας για σήμερα Τετάρτη 24/11/2021. Η τιμή σημείωσε άνοδο 4% σε σχέση με την τιμή της Τρίτης. Επίσης κλίμα ανόδου καταγράφεται και στις τιμές φυσικού αερίου μετά την επιβολή των τελευταίων κυρώσεων από τις ΗΠΑ, που στοχεύουν στον ρωσικό αγωγό Nord Stream 2. Έτσι ο δείκτης αναφοράς για την Ευρώπη στην Ολλανδία (ΤΤF) ενισχύθηκε 6,4%, με τιμές στα 89,40 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Υπενθυμίζεται ότι τη Δευτέρα κατά την παρουσία της Ετήσιας Έκθεσης του Ινστιτούτου Μικρών Επιχειρήσεων της ΓΣΕΒΕΕ για τον «αντίκτυπο της πανδημίας στις επιχειρήσεις», εκπρόσωποι της Συνομοσπονδίας υπό τον Πρόεδρο κ. Γιώργο Καββαθά έκαναν λόγο για το μεγάλο βάρος που καλούνται να φέρουν οι μικρομεσαίοι λόγω της πανδημίας και του ενεργειακού κόστους.

«Το κόστος του ρεύματος έχει αυξηθεί ως και 170% και έχουμε τρομάξει όλοι οι επαγγελματίες. Ξαφνικά εκεί που κάποια επιχείρηση είχε το μήνα ένα λογαριασμό ρεύματος 900 – 1.000 ευρώ ξαφνικά αυτό έχει φθάσει 2.500 ευρώ. Αυτό δεν μπορεί να το αντέξει κανείς», υπογράμμισε ο Πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ κ. Γιώργος Καββαθάς. «Προτείναμε να υπάρξουν παρεμβάσεις όπως η μείωση του ΕΦΚ στα καύσιμα και στα οινοπνευματώδη που είναι απ’ τους υψηλότερους στην Ευρώπη. Ακόμα καλύτερα να καταργηθεί το τέλος επιτηδεύματος που είναι μία αδικία για τους επαγγελματίες», σημείωνε μεταξύ άλλων.

Ταμειακά διαθέσιμα

Πάντως στην ομιλία του ο Υπουργός Οικονομικών κ. Χρήστος Σταϊκούρας στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής για τον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2022 το πρωί της Τρίτης επιχείρησε να καλλιεργήσει κλίμα ασφάλειας και να δώσει το στίγμα ότι η κυβέρνηση θα στηρίξει όσους αντιμετωπίζουν δυσκολίες.

«Ο Προϋπολογισμός δημιουργεί αίσθημα ασφάλειας στην ελληνική κοινωνία» τόνισε και συμπλήρωσε: «Αποτυπώνει τη διαρκή, συστηματική και αποφασιστική προσπάθεια της Κυβέρνησης να στηρίζει την κοινωνία, σε κάθε έκτακτη και απρόβλεπτη περίσταση. Είτε πρόκειται για υγειονομική κρίση, είτε για μεταναστευτική κρίση, είτε για κλιματική κρίση και φυσικές καταστροφές, είτε για την τρέχουσα ενεργειακή κρίση. Εμπεδώνεται λοιπόν το αίσθημα ασφάλειας, καθώς, σε όλες τις δυσμενείς συγκυρίες, η ελληνική πολιτεία στέκεται αρωγός στο σύνολο των πολιτών, κυρίως στα πιο ευάλωτα νοικοκυριά. Και αυτό οφείλεται στα ισχυρά ταμειακά διαθέσιμα που δημιουργήθηκαν τη τελευταία διετία. Ενδεικτικά, μόνο τη φετινή χρονιά, η χώρα δανείστηκε από τις αγορές, με ιστορικά χαμηλό κόστος, υψηλή ζήτηση και καλή ποιότητα κεφαλαίων, 14 δισ. ευρώ. Με αυτή τη στρατηγική τα ταμειακά διαθέσιμα υπερβαίνουν σήμερα τα 39,5 δισ. ευρώ. Δηλαδή, όλα τα μέτρα στήριξης της κοινωνίας την τελευταία διετία χρηματοδοτήθηκαν από τους πόρους που συγκεντρώθηκαν την τελευταία διετία» ανέφερε ο κ. Σταϊκούρας, που πάντως «ξορκίζει» κάθε ιδέα για lockdown, που επιφέρει ανατροπές στο συνολικό σχεδιασμό αλλά και ανάγκες στήριξης από τον Προϋπολογισμό που ήδη «γράφει» έλλειμμα «βουνό» πάνω από 7% του ΑΕΠ.

*Αντιμάμαλο: η επιστροφή ενός κύματος, αφού πρώτα κτυπήσει στα βράχια

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here